Norveç: Avrupa, Ukrayna-Rusya görüşmelerinde arabulucu değil, kendi çıkarlarını savunan taraf olmalı

Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide, Avrupa’nın Ukrayna-Rusya savaşını bitirmeye dönük görüşmelerde masada yer alması gerektiğini, ancak bu rolün arabuluculuk olarak görülmemesi gerektiğini söyledi. Eide’ye göre Avrupa’nın görevi, doğrudan kendi çıkarlarını ilgilendiren başlıklarda taraf sesi olmak.

Politico’ya konuşan Eide, önceki ABD öncülüğündeki temaslarda Avrupa’nın tek başına karar verebileceği konuların da gündeme geldiğini hatırlattı. Yaptırımların gevşetilmesi, Ukrayna’nın AB üyelik yolu ve Avrupa güvenlik mimarisi gibi alanlarda Brüksel’in kendi pozisyonunu masaya koyması gerektiğini savundu.

Eide, arabuluculuk ile taraf temsilciliği arasında net bir ayrım yaptı. Ona göre arabulucu, ideal olarak çatışmaya daha mesafeli ve ortak zemin arayan bir aktör olmalı; Avrupa ülkeleri ve ABD ise Ukrayna’yı destekleyen tarafta duruyor. Bu nedenle Avrupa’nın rolü hakemlik değil, müzakerelerde çıkarlarını savunan aktörlük olmalı.

Tartışma, ABD’nin Ukrayna-Rusya barış çabalarındaki temposunun düştüğü bir dönemde hızlandı. AB dışişleri bakanları Kıbrıs’ta, savaş için özel temsilci atanması ve Rusya ile olası temasların kapsamını ele alıyor. AB dış politika şefi Kaja Kallas ise Rusya ile doğrudan müzakere fikrini “tuzak” olarak nitelendirerek önce Avrupa’nın kendi stratejisini netleştirmesi gerektiğini söyledi.

Moskova ve Kiev, Avrupa’dan bir ismin masada yer alması fikrine kapıyı tamamen kapatmıyor; ancak kimin bu görevi üstleneceği ve rolün sınırları konusunda ciddi görüş ayrılıkları bulunuyor.

Kaynaklar

• Ana kaynak: Politico Europe